Belasting over bonus

Een bonus wordt belast volgens het bijzonder tarief uit de tabel bijzondere beloningen van de Belastingdienst, niet volgens het tarief van je reguliere maandloon. In 2026 varieert dit bijzonder tarief van 0% tot circa 56%, afhankelijk van het jaarinkomen van vorig jaar en de toegepaste heffingskortingen. Het lijkt vaak alsof een werknemer "te veel" belasting betaalt over de bonus, maar dit is een voorheffing. Bij de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting wordt het exact rechtgetrokken.

Wat is belasting over bonus?

Een bonus is een eenmalige of incidentele beloning bovenop het reguliere loon, zoals een prestatiebonus, eindejaarsuitkering, tekenbonus of gratificatie. Omdat dit geen vast onderdeel van het maandloon is, gebruikt de Belastingdienst een aparte berekeningsmethode: het bijzonder tarief, vastgelegd in de tabel bijzondere beloningen.

Het bijzonder tarief is geen extra belasting bovenop het reguliere loon. Het is een methode om alvast voldoende loonheffing in te houden zodat de werknemer aan het einde van het jaar niet plotseling moet bijbetalen. Bij de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting wordt het exacte bedrag berekend en verrekend.

Hoe werkt het bijzonder tarief?

Het bijzonder tarief bestaat uit twee componenten:

1. Standaardtarief loonbelasting - gebaseerd op de hoogte van het jaarinkomen

2. Verrekeningspercentage loonheffingskorting - correctie voor het verlies aan heffingskortingen door hoger inkomen

Bij elkaar opgeteld levert dit het werkelijke bijzonder tarief op dat de werkgever inhoudt over de bonus.

Waarom voelt het zo hoog?

Een werknemer ervaart een bonus vaak als "zwaar belast" omdat:

• Het reguliere maandloon krijgt heffingskortingen (arbeidskorting, algemene heffingskorting). Hierdoor blijft netto een groter deel over

• De bonus wordt buiten deze kortingen om belast

• Bij hogere inkomens worden heffingskortingen afgebouwd, wat het effectieve bijzonder tarief verder verhoogt

Resultaat: van een bonus van €2.000 kan een werknemer netto slechts €1.100 ontvangen, terwijl van hetzelfde bedrag spread over 12 maanden in zijn maandsalaris hij veel meer netto zou houden.

Bijzonder tarief 2026: percentages per inkomen

De Belastingdienst publiceert jaarlijks de tabel bijzondere beloningen. Voor werknemers onder de AOW-leeftijd in 2026 zijn de hoofdtarieven:

Deze percentages zijn indicatief en gebaseerd op de definitieve tabel 2026 van de Belastingdienst. De exacte percentages staan op de loonstrook van de werknemer.

Tarief zonder loonheffingskorting

Past de werknemer de loonheffingskorting niet bij jou toe (bijvoorbeeld omdat hij twee banen heeft)? Dan gelden hogere percentages, omdat de korting al via een andere werkgever wordt verrekend. Dit kan oplopen tot 49,50% direct vanaf laag inkomen.

Voorbeeldberekening 2026

Verhouding bonus en regulier loon

Werknemers vragen vaak: "Waarom betaal ik meer belasting over mijn bonus dan over mijn maandloon?" Het antwoord:

• Over je maandloon krijg je heffingskortingen (arbeidskorting, algemene heffingskorting). Deze verlagen de netto belastingdruk

• Over een bonus krijg je geen extra heffingskorting - die zit al in je maandloon

• Bij hogere inkomens worden heffingskortingen geleidelijk afgebouwd, en de bonus duwt het inkomen tijdelijk hoger, waardoor afbouw versnelt

Aan het einde van het jaar wordt alles bij elkaar opgeteld en het werkelijke belastingbedrag berekend. Het bijzonder tarief is een schatting voorin het jaar; de exacte afrekening volgt via de jaarlijkse aangifte.

Welke uitbetalingen vallen onder bijzonder tarief?

Het bijzonder tarief geldt voor bijna alle eenmalige of niet-reguliere uitbetalingen:

• Prestatiebonus of variabele beloning

• Eindejaarsuitkering of 13e maand

• Tekenbonus (welkomstpremie nieuwe medewerker)

• Discretionaire bonus (zonder vooraf vastgelegde criteria)

• Vakantiegeld (jaarlijks in mei uitgekeerd)

• Overurenvergoeding (boven het reguliere uurloon)

• Gratificatie (zoals jubileumuitkering)

• Ontslagvergoeding of transitievergoeding

• Uitbetaling vakantiedagen bij einde dienstverband

• Achterstallig loon met terugwerkende kracht

• Provisie (in sommige gevallen, afhankelijk van structurele aard)

Voor structurele toeslagen, zoals een ploegentoeslag die elke maand op de loonstrook staat, geldt niet het bijzonder tarief. Dit valt onder regulier loon.

Bonus en de Werkkostenregeling (WKR)

Een bonus in geld valt niet onder de werkkostenregeling. Geld telt altijd als loon en wordt belast via het bijzonder tarief.

De WKR is wel relevant voor bonus-in-natura of vergoedingen:

• Vrije ruimte 2026: 2% over de eerste €400.000 loonsom, 1,18% daarboven

• Gerichte vrijstellingen voor bijvoorbeeld reiskosten, opleidingen, werkplek

• Gebruikelijkheidstoets: verstrekkingen tot €2.400 per werknemer per jaar zijn doorgaans gebruikelijk en passen binnen de WKR

• Boven de vrije ruimte: 80% eindheffing voor de werkgever

Een cadeau of niet-geld attentie kan onder de vrije ruimte vallen, een geldbonus niet.

Bonus structureel inzetten: tips voor werkgevers

Bij het opzetten of evalueren van een bonusregeling helpen vijf praktische overwegingen:

1. Communiceer netto, niet bruto

Werknemers schatten een bonus van €2.000 onbewust in op €2.000. De werkelijkheid kan €1.100 netto zijn. Communiceer altijd het verwachte netto bedrag bij toezegging, of leg duidelijk uit hoe het bijzonder tarief werkt.

2. Plan de timing strategisch

Een bonus aan het einde van het jaar (december) kan voor de werknemer fiscaal nadelig zijn als hij dat jaar al veel andere bijzondere beloningen heeft ontvangen. Spreiden over twee belastingjaren kan voordelig zijn, maar overleg dit met je salarisadministrateur.

3. Maak het meetbaar

Leg KPI's en criteria schriftelijk vast in een bonusregeling. Discretionaire bonussen (zonder vooraf vastgelegde criteria) leiden vaak tot ontevredenheid en discussies. Lees meer over discretionaire bonus en eindejaarsbonus.

4. Overweeg WKR-alternatief

In plaats van een geldbonus kun je via de WKR een onbelaste vergoeding geven (binnen vrije ruimte). Voorbeelden: opleidingen, sportabonnement, cadeaubon. Vaak voelt dit voor de werknemer "fairer" omdat hij niets aan belasting afdraagt.

5. Vergeet niet dat bonus meetelt voor andere berekeningen

Een bonus telt mee in het jaarinkomen voor:

• Pensioengrondslag (afhankelijk van pensioenregeling)

• Volgende jaar's bijzonder tarief (jaarloon wordt hoger)

• Vakantiegeld-grondslag bij sommige cao's (als structureel)

Houd hier rekening mee in de financiële planning.

Belasting over bonus uitleggen aan je werknemer

Vier kernpunten om met je werknemer te bespreken:

1. "Het lijkt een hoog percentage, maar het is een voorheffing." Bij de jaarlijkse aangifte wordt het correct verrekend.

2. "Je betaalt niet extra; je betaalt eerder." Het bedrag dat je nu ziet ingehouden is wat je sowieso aan belasting verschuldigd zou zijn over het jaarinkomen inclusief bonus.

3. "Je krijgt mogelijk terug bij de aangifte." Vooral als je geen vol jaar in een hogere inkomensschijf zat, kan een deel terug.

4. "Het percentage staat op je loonstrook." Verwijs naar de regel "bijzonder tarief" op de specificatie.

Belasting over bonus beheren in je administratie

Een correcte verwerking van bonussen vraagt om de juiste data: het jaarloon van vorig jaar per medewerker, de keuze rond loonheffingskorting (1 werkgever past toe) en eventuele structurele toeslagen die anders worden behandeld.

In Shiftbase leg je per medewerker contractgegevens, loonopbouw en eventuele bonusafspraken centraal vast. Bij export naar je salarispakket gaat de juiste data mee zodat het salarispakket het correcte bijzonder tarief uit de Belastingdienst-tabel kan toepassen. Voor de werknemer is op de loonstrook duidelijk welk percentage is gebruikt.

Klaar om bonussen correct te verwerken in je loonadministratie?

Belasting over bonus zit vol valkuilen: verkeerd bijzonder tarief toegepast, verkeerde inkomenscategorie, of de werknemer schrikt zich rot van het netto bedrag. Eén fout en je werknemer komt bij de jaarlijkse aangifte van een koude kermis thuis, of jouw loonadministratie krijgt een correctie van de Belastingdienst.

Met Shiftbase:

• Houd contractgegevens en bonusafspraken per medewerker centraal bij

• Exporteer correcte loondata naar je salarispakket voor automatische toepassing bijzonder tarief