Europees hof verplicht urenregistratie met prikklok

Uitspraak Europees Hof: terug naar de prikklok?

Het Europese Hof van Justitie baarde onlangs opzien met een uitspraak die gevolgen kan hebben voor de urenregistratie van bedrijven in heel Europa. Critici vrezen een terugkeer naar de ouderwetse prikklok.

Spaanse vakbond
Een Spaanse vakbond had Deutsche Bank voor de rechter gedaagd om de bank te verplichten de dagelijkse werktijden van haar werknemers vast te leggen. Dit was volgens de vakbond de enige manier om effectieve naleving van de geplande werkuren te garanderen. Het systeem van het Spaanse filiaal registreerde enkel de gewerkte overuren. De Spaanse rechtbank vroeg vervolgens om een uitspraak van het Europees Hof van Justitie.

Volgens het Hof is het registeren van overuren echter niet voldoende om Europese richtlijnen met betrekking tot werktijden na te leven. Het Hof zegt in een verklaring dan ook dat de lidstaten regelingen zullen moeten inrichten die werkgevers verplichten “om een systeem op te zetten waarmee de dagelijkse arbeidstijd van iedere werknemer wordt geregistreerd.”

Zonder een objectief, betrouwbaar en toegankelijk systeem van urenregistratie zijn de rechten van werknemers volgens het Hof dus niet voldoende gewaarborgd. Zij baseerde zich daarbij mede op gegevens die aangeleverd werden door de lokale rechtbank, waaruit bleek dat in Spanje in 53,7% van de gevallen de door werknemers gemaakte overuren niet of niet volledig geregistreerd worden.

De concrete vorm van het systeem kan afhankelijk zijn van de sector en de specifieke kenmerken van het bedrijf. De bekende prikklok kan een voorbeeld zijn van een dergelijk registratiesysteem, maar registratie is bijvoorbeeld ook mogelijk via een app. De lidstaten hebben daarin de nodige vrijheid om tot een wettelijke regeling te komen.

Wat zijn de gevolgen
De uitspraak zou verstrekkende gevolgen kunnen hebben, aangezien de moderne werktijden niet altijd even duidelijk zijn afgebakend en steeds vaker plaats- en tijdonafhankelijk zijn. Europese werkgeversorganisaties zijn dan ook kritisch en vrezen de administratieve rompslomp die volgens hen gepaard gaat met de terugkeer naar de ouderwetse prikklok.

De gevolgen voor Nederland zullen echter vermoedelijk zeer beperkt zijn, aangezien werkgevers hier volgens de Arbeidstijdenwet al verplicht zijn om arbeids- en rusttijden van werknemers vast te leggen. Deze wet zal waarschijnlijk niet gewijzigd hoeven worden.

Vakbond FNV is niettemin blij met de uitspraak en verklaarde tegenover RTLZ: “Alle aandacht voor de Arbeidstijdenwet is welkom. Het is belangrijk dat werkgevers zich realiseren dat in de hele Europese Unie dezelfde regels gelden. Hoe meer aandacht er voor is, hoe meer zeggingskracht de wet heeft."

Hoewel de uitspraak voor Nederlandse bedrijven vermoedelijk dus weinig nieuws zal opleveren, kan het voor bedrijven in andere Europese landen wel voor de nodige hoofdbrekens zorgen. Het wachten is nu op de wetgevers van de verschillende lidstaten om te zien hoe de regeling in de praktijk vorm zal gaan krijgen.

>Jurrien Strobel
Jurrien Strobel
Als student heb ik 7 jaar in de horeca gewerkt. Omdat de urenregistratie op papier werd gedaan, heb ik een applicatie gemaakt waarbij de gewerkte uren en roosters online geregistreerd konden worden. Dit project heb ik ook gebruikt als afstudeer project. Drie jaar na mijn studie heb ik samen met Kars Frijters de software volledig opnieuw geschreven. Inmiddels zijn we met een heel team en maken 1000+ bedrijven van allerlei branches gebruik van onze software.