Eindejaarsuitkering

Een eindejaarsuitkering is een extra uitkering aan het eind van het jaar, meestal een percentage van het salaris dat de medewerker in dat jaar heeft verdiend. Je bent als werkgever alleen verplicht om hem te betalen als het in de cao, de arbeidsovereenkomst of een personeelsregeling staat. In de horeca en de retail non-food is dat zelden de cao: die twee kennen geen eindejaarsuitkering. Geef je er toch een, dan bepaal je de regels zelf en moet je ze goed vastleggen.

Wat is een eindejaarsuitkering?

De eindejaarsuitkering is een vaste afspraak over een extra betaling. Hoeveel het is en wie het krijgt, staat van tevoren vast, meestal als percentage van het jaarsalaris. Daarin verschilt hij van een eindejaarsbonus, die afhangt van prestaties of van de winst en elk jaar anders kan zijn.

Een 13e maand is een eindejaarsuitkering van precies een maandsalaris. Een twaalfde van het jaarsalaris is 8,33 %, en daarom zie je dat percentage in veel regelingen terug. Soms staat er naast het percentage een vloer: een minimumbedrag dat iemand in elk geval krijgt, zodat medewerkers met een laag salaris niet met een paar tientjes naar huis gaan.

Is een eindejaarsuitkering verplicht?

Een wettelijke plicht bestaat niet. De plicht ontstaat pas als de uitkering ergens is afgesproken. Valt je bedrijf onder een cao met een eindejaarsuitkering, dan moet je hem betalen, ook als je niet bij een werkgeversorganisatie bent aangesloten en de cao algemeen verbindend is verklaard.

Er is een tweede manier waarop een uitkering verplicht kan worden. Betaal je jarenlang zonder voorbehoud een eindejaarsuitkering, dan kan een medewerker die als arbeidsvoorwaarde gaan zien, en dan stop je er niet zomaar mee. Wil je het per jaar kunnen beslissen, schrijf dan bij elke uitkering op dat het om een eenmalige, onverplichte betaling gaat.

Eindejaarsuitkering in de horeca en de retail

De horeca-cao 2025–2026 en de cao retail non-food 2026–2027 regelen allebei vakantiebijslag, maar geen eindejaarsuitkering. Medewerkers in die sectoren hebben er dus alleen recht op als het in hun arbeidsovereenkomst of in een eigen regeling van het bedrijf staat. Wat er wel in de cao staat, lees je bij de horeca-cao en de cao retail non-food.

Juist daar werkt een groot deel van de medewerkers met een flexibel of klein contract. Leg in een eigen regeling daarom vast over welk loon je rekent en of toeslagen meetellen. Spreek ook af wat er gebeurt als iemand halverwege het jaar vertrekt.

Wie heeft recht op eindejaarsuitkering?

Wie recht heeft, staat in de regeling. Daarbij mag je geen onderscheid maken dat de wet verbiedt. Volgens artikel 7:648 BW mag je parttimers niet anders behandelen dan fulltimers vanwege het verschil in arbeidsduur, en artikel 7:649 BW verbiedt hetzelfde voor tijdelijke ten opzichte van vaste medewerkers, tenzij er een objectieve rechtvaardiging is. Een parttimer krijgt dus een uitkering naar rato van zijn uren, en een medewerker met een jaarcontract valt niet buiten de regeling alleen omdat het contract tijdelijk is. Een oproepkracht rekent mee over het loon dat hij werkelijk heeft verdiend.

Een regeling mag wel andere voorwaarden stellen, zoals een minimale duur van het dienstverband of een peildatum waarop iemand nog in dienst moet zijn, zolang die voor iedereen gelijk gelden.

Hoe wordt de eindejaarsuitkering berekend?

Meestal is de eindejaarsuitkering een percentage van het feitelijk verdiende loon over het kalenderjaar. Vakantiegeld telt daarbij meestal niet mee. Of toeslagen en overuren meetellen, bepaalt de regeling. Drie voorbeelden met een regeling van 8,33 % of 5 %:

Bij een oproepkracht hangt de uitkering af van het rooster. In de horeca ligt het zwaartepunt vaak in de zomer. De 770 uur uit het voorbeeld zijn zo over het jaar verdeeld:

Wie de uitkering met de hand uitrekent op basis van een gemiddelde week, zit er bij zo'n rooster snel honderden euro's naast. Reken daarom met de uren die werkelijk zijn uitbetaald, niet met de contracturen. Gaat de medewerker in de loop van het jaar meer verdienen, dan tel je per maand het loon van die maand op.

Wanneer wordt de eindejaarsuitkering uitbetaald?

De meeste werkgevers betalen de eindejaarsuitkering in december, met het salaris van die maand. Sommige regelingen verdelen hem over het jaar, zodat er elke maand een twaalfde bij het loon komt. Dat is toegestaan als het zo is afgesproken, en de medewerker moet op de loonstrook kunnen zien welk deel de uitkering is.

Eindejaarsuitkering bij uitdiensttreding

Of iemand die in de loop van het jaar vertrekt een deel krijgt, bepaalt de regeling. Veel regelingen rekenen naar rato van de maanden in dienst, zoals in het tweede voorbeeld hierboven, en dan hoort het bedrag in de eindafrekening, samen met het vakantiegeld en de niet-opgenomen vakantiedagen. Andere regelingen stellen als voorwaarde dat de medewerker op 1 december of 31 december nog in dienst is. Staat zo'n peildatum in de regeling, dan krijgt iemand die eerder vertrekt niets. Noem het bedrag daarom bij elk vertrek apart in de eindafrekening.

Belasting over de eindejaarsuitkering: bruto en netto

De eindejaarsuitkering is loon. Je houdt er loonheffing op in met een vast percentage uit de tabel bijzondere beloningen van de Belastingdienst, het bijzonder tarief. Welk percentage geldt, hangt af van het jaarloon van de medewerker in het vorige jaar. Hoe het salarispakket dat doet, staat bij loonheffing berekenen.

Een voorbeeld met een percentage dat we hier aannemen: bij een bijzonder tarief van 40 % houdt een medewerker van een uitkering van € 1.500 bruto € 900 netto over. Het percentage is hoger dan wat er van het gewone salaris afgaat, omdat de tabel bijzondere beloningen ook de afbouw van de heffingskortingen meeneemt. Bij de aangifte inkomstenbelasting wordt het over het hele jaar verrekend. Wil je een vast nettobedrag uitkeren, dan moet je het bruteren.

Voor de werkgever kost de uitkering meer dan het brutobedrag. Over de uitkering betaal je ook de premies werknemersverzekeringen en de werkgeversheffing Zvw, en als de pensioenregeling het loon inclusief eindejaarsuitkering als grondslag neemt, ook pensioenpremie.

Eindejaarsuitkering via de werkkostenregeling

Een bonus in geld mag je onder voorwaarden aanwijzen als eindheffingsloon in de vrije ruimte van de werkkostenregeling. De medewerker krijgt dan het volledige bedrag, zonder loonheffing. De voorwaarde is dat de aanwijzing gebruikelijk is. Tot € 2.400 per medewerker per jaar, voor alle aangewezen vergoedingen samen, vindt de Belastingdienst dat altijd gebruikelijk.

De vrije ruimte is in 2026 2,00 % van de fiscale loonsom tot en met € 400.000 en 1,18 % over het deel daarboven. Bij een loonsom van € 300.000 is dat € 6.000. Met tien medewerkers en verder niets in de vrije ruimte is dat € 600 per medewerker. Wat je daarboven aanwijst, belast de Belastingdienst met 80 % eindheffing bij jou als werkgever. Voor een eindejaarsuitkering van een maandsalaris is de vrije ruimte dus meestal te klein. Hoe je hem berekent, staat bij werkkostenregeling berekenen.

Eindejaarspremie in België

In België heet het de eindejaarspremie, en daar regelt het paritair comité van je sector wie er recht op heeft en hoeveel. In het aanvullend paritair comité voor de bedienden (PC 200) is de premie een volledig maandloon. De medewerker krijgt een twaalfde voor elke maand waarin hij in het kalenderjaar heeft gewerkt, en hij moet minstens zes maanden in dienst zijn. Andere comités hanteren andere bedragen en voorwaarden. Over de premie betaal je RSZ-bijdragen en houd je bedrijfsvoorheffing in. Kijk voor je eigen sector in de cao van je paritair comité.

Waar het misgaat

De uren voor de eindejaarsuitkering uit Shiftbase

Voor een eindejaarsuitkering over het feitelijk verdiende loon heb je per medewerker de gewerkte uren en toeslagen over het jaar nodig. In Shiftbase worden gewerkte uren, toeslagen, overuren en verlof al opgeteld terwijl de periode loopt. Het loonrapport zet contracturen naast gewerkte uren, met de toeslagen en verlofuitbetalingen erbij, en je exporteert de loongegevens als Excel of CSV of laat Nmbrs, AFAS, Loket of SD Worx ze via de koppeling uitlezen. De uitkering zelf rekent en betaalt je salarispakket uit, want Shiftbase is geen salarispakket. Meer over de aanlevering lees je bij salarisadministratie.