Jaarlijkse loonsverhoging
Een jaarlijkse loonsverhoging is een verhoging van het brutoloon op een vast moment in het jaar, verplicht als de cao of het arbeidscontract het voorschrijft.
Geschreven door: Carin VreedeBijgewerkt op:
Een jaarlijkse loonsverhoging is verplicht als je cao of het arbeidscontract hem voorschrijft. Zonder cao bepaal je zelf of je een salarisverhoging geeft, hoeveel en wanneer: de wet regelt alleen dat het loon nooit onder het minimumloon zakt. In 2025 stegen de cao-lonen volgens het CBS gemiddeld met 5,0%, in 2024 met 6,5%.
Wat is jaarlijkse loonsverhoging?
Een jaarlijkse loonsverhoging is een verhoging van het brutoloon die een werknemer elk jaar op een vast moment krijgt. Meestal gaat het om twee dingen die tegelijk kunnen spelen: de algemene verhoging uit de cao, die voor iedereen geldt, en de periodiek, waarmee iemand een trede hoger in zijn schaal komt. Een salarisverhoging is het bredere woord, ook voor een eenmalige verhoging bij promotie of na een goed jaar.
Soort verhoging | Wie bepaalt het | Verplicht? |
Algemene loonsverhoging (cao-ronde) | Cao-partijen | Ja, als de cao voor je geldt |
Periodiek, een trede hoger in de schaal | Cao of je eigen salarishuis | Ja, als de cao of het contract het zegt |
Verhoging minimumloon | De overheid, per 1 januari en 1 juli | Ja, voor wie op of rond het minimum zit |
Individuele salarisverhoging | Jij als werkgever | Nee, tenzij je het hebt afgesproken |
Is een loonsverhoging verplicht?
Een loonsverhoging is verplicht als ze in de cao staat, in het arbeidscontract of in een personeelsregeling die je hebt toegezegd. Valt je bedrijf onder een algemeen verbindend verklaarde cao, dan geldt die ook als je geen lid bent van een werkgeversorganisatie. Bijna alle bedrijfstak-cao’s zijn algemeen verbindend verklaard.
Heb je geen cao en staat er niets over in het contract, dan heeft een werknemer geen recht op een jaarlijkse loonsverhoging. Wel moet het loon minstens het minimumloon zijn. Dat minimum stijgt twee keer per jaar. Per 1 januari 2027 is het minimumloon voor 21-plussers € 15,29 bruto per uur. Betaal je iemand op dat niveau, dan verhoog je dus ook zonder cao op 1 januari en op 1 juli.
Cao en loonsverhoging
In de cao staat met welk percentage en op welke datum de loonschalen omhooggaan. Die algemene verhoging geldt voor alle werknemers die onder de cao vallen, met een vast of een tijdelijk contract. De nieuwe bedragen betaal je vanaf de datum die de cao noemt.
Meer geven dan de cao mag: een arbeidscontract mag gunstiger zijn dan de cao, niet ongunstiger. Sommige cao’s leggen de lonen wel precies vast. Kijk daarom in je eigen cao of een persoonlijke toeslag of een extra trede is toegestaan.
Periodiek en algemene verhoging tegelijk
Krijgt een medewerker in dezelfde maand een periodiek en een cao-verhoging, dan tellen ze allebei. In welke volgorde je ze toepast, staat in de cao. Zit iemand al aan het eind van zijn schaal, dan stopt de periodiek, maar de algemene verhoging krijgt hij wel.
Wanneer geef je een loonsverhoging?
De momenten liggen meestal vast, zodat je ze in je planning kunt meenemen:
op de datum van de cao-verhoging, vaak 1 januari of 1 juli;
op 1 januari en 1 juli voor wie op of net boven het minimumloon zit;
op de verjaardag van medewerkers onder de 21, omdat hun minimumjeugdloon dan stijgt (loonsverhoging op de verjaardag);
op de datum van de periodiek uit de cao of je salarishuis, vaak 1 januari of de datum van indiensttreding;
bij promotie of meer verantwoordelijkheid, op de dag dat de nieuwe functie ingaat.
Koppel je een verhoging aan het functioneren, maak dat dan vooraf duidelijk. Het beoordelingsgesprek is dan het moment waarop het besluit valt.
Hoe bepaal je de hoogte van loonsverhoging?
Onder een cao ligt de hoogte vast. Heb je geen cao, dan kijk je naar wat de markt doet, naar de inflatie en naar wat je bedrijf kan dragen. Ter vergelijking: de cao-lonen stegen in 2025 gemiddeld met 5,0% en bij particuliere bedrijven met 5,3%. Na aftrek van de inflatie bleef daar 1,6% van over.
Reken altijd door wat een percentage kost. Een winkel met zes medewerkers die samen 150 uur per week werken tegen gemiddeld € 16,00 per uur:
Verhoging | Per uur | Per week | Per jaar | Met 8% vakantiegeld |
3% | € 0,48 | € 72,00 | € 3.744,00 | € 4.043,52 |
5% | € 0,80 | € 120,00 | € 6.240,00 | € 6.739,20 |
Daar komen de werkgeverslasten en de pensioenpremie nog bij, want die stijgen mee met het brutoloon. Kies je voor een percentage voor iedereen, dan blijven de verhoudingen in je team gelijk. Een vast bedrag per uur geeft de laagste lonen naar verhouding meer.
Salarisverhoging geven zonder cao
Werk je zonder cao, dan maak je je eigen regels. Schrijf ze op. Leg per functie een schaal vast met een minimum en een maximum. Spreek ook af wanneer iemand een stap hoger gaat: elk jaar, na een goed jaar of bij een opleiding. Zo hoef je niet bij elke vraag opnieuw te onderhandelen en kun je een verschil tussen twee collega’s uitleggen.
Dat uitleggen wordt belangrijker. Met de Wet loontransparantie, beoogd per 1 januari 2027, moet je als werkgever kunnen laten zien op welke criteria loon en loonsverhoging zijn gebaseerd. Een verhoging die je aan de ene medewerker geeft en aan de andere niet, onderbouw je dan met iets wat je kunt aanwijzen: een hogere functie, meer ervaring, een diploma.
Onderhandelen over loonsverhoging
Vraagt een medewerker zelf om meer salaris, neem dan de tijd en vraag om de argumenten. Sterke argumenten zijn meer taken of verantwoordelijkheid dan de functie vraagt, een afgeronde opleiding, of een salaris dat duidelijk onder de schaal of de markt ligt. Dat een collega meer verdient, is pas een argument als het werk hetzelfde is.
Kun je nu niets geven, zeg dat dan eerlijk en spreek af wanneer je erop terugkomt en wat er tot dan moet gebeuren. Een extra opleiding, een andere rol in het rooster of een arbeidsvoorwaarde zonder brutoloon, zoals een fietsplan, kan een tussenstap zijn. Beloof alleen wat je ook nakomt: een toezegging over een verhoging kan een afspraak worden waar de medewerker zich later op beroept.
Geen salarisverhoging geven
Zonder cao of contractafspraak mag je besluiten geen salarisverhoging te geven, ook als iemand erom vraagt. Het loon verlagen is iets anders. Dat kan alleen met instemming van de medewerker, of als het contract een schriftelijk beding heeft waarmee je arbeidsvoorwaarden eenzijdig mag wijzigen en je daar een zwaarwichtig belang bij hebt (artikel 7:613 BW). Ook dan blijven het minimumloon en de cao de ondergrens.
Loonsverhoging vastleggen in Shiftbase
In Shiftbase leg je een loonsverhoging vast met een nieuw contract met een ingangsdatum, zodat het oude uurloon tot die datum blijft staan. Shiftbase gebruikt het uurloon uit het contract voor de schatting van de loonkosten in het rooster en in de rapportages. Plan je de week na een cao-verhoging, dan zie je dus meteen wat die verhoging per dienst kost. De gewerkte uren zet je daarna klaar voor je salarisadministratie, waar het salarispakket het nieuwe loon verwerkt.
Veelgestelde vragen
Een cao-loonsverhoging is verplicht voor elke werkgever die onder die cao valt. Dat geldt ook voor werkgevers die geen lid zijn van een werkgeversorganisatie, als de cao algemeen verbindend is verklaard. Alleen met een dispensatie van het ministerie van SZW kan een werkgever onder een algemeen verbindende cao uitkomen.
Een werknemer heeft alleen elk jaar recht op loonsverhoging als de cao, het arbeidscontract of een personeelsregeling dat bepaalt. De wet zelf regelt geen jaarlijkse verhoging. Wel stijgt het minimumloon op 1 januari en 1 juli, dus wie op het minimum zit, gaat er dan sowieso op vooruit.
Een normale jaarlijkse loonsverhoging ligt dicht bij de gemiddelde cao-loonstijging. Volgens het CBS stegen de cao-lonen in 2025 met 5,0% en in 2024 met 6,5%. Na correctie voor inflatie bleef er in 2025 1,6% over. Zonder cao kies je zelf een percentage dat past bij de markt en bij wat je bedrijf kan dragen.
Een medewerker met een tijdelijk contract krijgt de cao-loonsverhoging net als een collega met een vast contract, zolang hij onder de cao valt. De cao maakt voor de algemene verhoging meestal geen onderscheid naar het soort contract. Kijk voor uitzonderingen in de tekst van je eigen cao.
Een werkgever mag het loon niet zomaar verlagen. Een loonsverlaging kan met instemming van de medewerker, of op grond van een schriftelijk eenzijdig wijzigingsbeding in het contract als de werkgever er een zwaarwichtig belang bij heeft (artikel 7:613 BW). Het minimumloon en de cao blijven altijd de ondergrens.
Een periodiek brengt een medewerker een trede hoger in zijn eigen salarisschaal, meestal één keer per jaar tot het maximum van de schaal. Een algemene loonsverhoging verhoogt alle bedragen in de loontabel, voor iedereen die onder de cao valt. Een medewerker kan beide in hetzelfde jaar krijgen.
Gerelateerde begrippen
Carin schrijft voor Shiftbase over roosteren, verzuim en alles wat teamplanning makkelijker maakt. Ze vertaalt de dagelijkse hoofdpijn van managers naar praktische tips die je meteen kunt gebruiken.
Alle begrippen bekijken
- ArbeidsvoorwaardengesprekEen arbeidsvoorwaardengesprek is het gesprek na de sollicitatie waarin werkgever en kandidaat het salaris, de uren en de overige arbeidsvoorwaarden afspreken.
- BasisroosterEen basisrooster is een vast patroon van diensten dat na een paar weken opnieuw begint. Wat erin staat, een voorbeeld en de regels voor rust.
- CafetariaregelingEen cafetariaregeling laat medewerkers een deel van hun brutoloon inruilen voor een vergoeding die fiscaal gunstiger is, zoals reiskosten of een fiets.
- JaarsalarisHet jaarsalaris is het brutoloon over een heel jaar: twaalf maandsalarissen met minimaal 8% vakantiegeld, plus een vaste 13e maand als die is afgesproken.
- MinimumloonHet minimumloon is het laagste brutoloon per uur dat je een werknemer mag betalen. Vanaf 1 januari 2027 is dat € 15,29 voor wie 21 jaar of ouder is.
- PersoneelsdossierWat er in een personeelsdossier hoort, wat er niet in mag, hoe lang je elk stuk bewaart en wie het mag inzien. Met de termijnen van de AP.
- Re-integratieRe-integratie is de terugkeer van een zieke werknemer naar werk, eerst bij de eigen werkgever en anders elders. Wat de sporen inhouden en wie wat moet.
- SchijnzelfstandigheidSchijnzelfstandigheid betekent dat iemand als zzp'er werkt terwijl het in de praktijk loondienst is. Als opdrachtgever betaal je dan alsnog de loonheffingen.
- Stilzwijgende verlengingWerkt een medewerker na de einddatum door, dan loopt het tijdelijk contract stilzwijgend door. Hoe lang, op welke voorwaarden en wat het met de ketenregeling doet.
- Wet DBADe Wet DBA (Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties) regelt sinds 2016 dat opdrachtgever en zzp'er samen beoordelen of een opdracht eigenlijk loondienst is.
- Wet loontransparantieDe Wet loontransparantie is het Nederlandse wetsvoorstel dat de Europese richtlijn 2023/970 invoert: werkgevers moeten open zijn over salarissen en loonverschillen tussen mannen en vrouwen kunnen uitleggen.
- Wet verbetering poortwachterDe Wet verbetering poortwachter legt vast wat werkgever en zieke werknemer in twee jaar ziekte moeten doen. Het schema per week en wat het UWV toetst.
Geen begrippen gevonden voor je zoekopdracht.
Help Center
Antwoorden, handleidingen en oplossingen voor problemen, allemaal op één plek. Alles wat je nodig hebt om meer uit Shiftbase te halen.
Contact
Heb je een vraag of loop je vast? Ons supportteam helpt je via chat, mail of telefoon, en snel ook.
Demo
Zie Shiftbase in actie in een persoonlijke demo, vrijblijvend en toegespitst op hoe jouw team roostert, uren registreert en verlof regelt.