Arbeidsproductiviteit berekenen

De formule voor arbeidsproductiviteit

Arbeidsproductiviteit = omzet ÷ gewerkte uren. Draait je zaak in een week € 26.000 omzet in 400 gewerkte uren, dan is de arbeidsproductiviteit € 65 per uur. Gebruik voor allebei dezelfde periode en tel alleen de uren die echt gewerkt zijn, dus geen verlof of ziekte.

In de economieles leer je een andere formule: de toegevoegde waarde gedeeld door het aantal gewerkte uren of het aantal werkenden. Daarmee vergelijkt het CBS sectoren en landen. Voor je eigen bedrijf werkt omzet per gewerkt uur beter, omdat je die cijfers elke week uit je kassa en je urenregistratie haalt.

Personeelskosten als percentage van de omzet

Personeelskosten % = loonkosten ÷ omzet × 100. Met € 8.800 loonkosten op € 26.000 omzet kom je op 33,8%. Reken in de loonkosten alles mee wat je voor de gewerkte uren betaalt: brutoloon, werkgeverslasten, vakantiegeld en toeslagen.

Welk percentage gezond is, hangt af van je branche en je marge. In de horeca gaat ongeveer een derde van de omzet naar personeel. Hoe je dat percentage per afdeling bewaakt, lees je bij personeelskosten.

Omzet per fte

Omzet per fte = jaaromzet ÷ aantal fte. Een bedrijf met € 1,2 miljoen jaaromzet en 15 fte haalt € 80.000 omzet per fte. Die maat is handig om vestigingen of jaren te vergelijken. Voor het rooster van volgende week heb je meer aan de omzet per gewerkt uur.

Hoeveel uur past er in je rooster?

Draai de formule om en je weet hoeveel uur je kunt inroosteren: omzet × doelpercentage ÷ loonkosten per uur. Met € 26.000 omzet, een doel van 30% en € 22 loonkosten per uur passen er 355 uur in de week. Zet je er 400 in, dan zit je 45 uur boven je doel.

Dat is precies de som die de rekenhulp hierboven maakt. Werk je met de omzetverwachting van volgende week in plaats van de omzet van vorige week, dan weet je het al voordat het rooster af is.

Zo verhoog je de arbeidsproductiviteit

• Rooster op de drukte en niet op gewoonte. Leg je omzet per uur van de dag naast je bezetting en schuif diensten naar de uren waarin het werk er ook is.

• Kijk naar de uren tussen de pieken. Leegloopuren kosten loon zonder dat er omzet tegenover staat.

• Vergelijk gepland met gewerkt. Klokt je team structureel langer dan het rooster, dan zit het verschil in je loonkosten en niet in je productiviteitsdoel.

• Meet per afdeling. De keuken en de bediening hebben elk een eigen verhouding tussen uren en omzet. Eén gemiddelde verstopt waar het misgaat.

Wil je weten welke cijfers je verder kunt volgen, kijk dan bij kpi's voor hr. Je gewerkte uren per dienst uitrekenen kan met de rekenhulp uren berekenen.