Jongeren in de horeca

Jongeren mogen vanaf 13 jaar in de horeca werken. Wat ze mogen doen, hoe lang en tot hoe laat, hangt af van hun leeftijd. De grootste grens in de horeca ligt bij 16 jaar: jonger dan 16 mag niemand werken in een ruimte waar alcohol wordt geschonken. Daarnaast gelden tot 18 jaar kortere werktijden en langere rusttijden dan voor volwassenen.

Als werkgever ben jij verantwoordelijk dat het rooster binnen die regels blijft. Ze komen uit de Arbeidstijdenwet, de Nadere regeling kinderarbeid en de Alcoholwet. Hieronder staan ze per leeftijd, met de bron erbij.

Vanaf welke leeftijd mag je in de horeca werken?

In de horeca mag je vanaf 13 jaar werken, maar niet elk werk. Per leeftijd geldt het volgende:

• 13 en 14 jaar: alleen licht werk en hand- en spandiensten, onder toezicht en niet met of bij machines. In de horeca is dat bijvoorbeeld helpen in de keuken of meehelpen in een ruimte waar geen alcohol wordt geschonken.

• 15 jaar: zelfstandig licht werk, niet met of bij machines. Een 15-jarige mag niet achter de kassa werken, niet zwaar tillen (meer dan 10 kilo) en niet duwen of trekken boven 20 kilo.

• 16 en 17 jaar: bijna alle werk, behalve gevaarlijk werk. Voor werk met risico’s is deskundig toezicht nodig.

• Vanaf 18 jaar: dezelfde regels als voor volwassenen.

Er ligt een voorstel om 15-jarigen wel achter de kassa te laten werken, maar volgens Ondernemersplein is de ingangsdatum daarvan nog niet bekend. Tot die tijd geldt de regel hierboven.

Werken waar alcohol wordt geschonken

Jongeren onder de 16 mogen niet werken in een ruimte waar alcohol wordt geschonken of kan worden geschonken. Voor de meeste horecazaken betekent dat: niet achter de bar en niet in de bediening op het terras of in het restaurant. Werken in de keuken mag wel, bijvoorbeeld als afwasser.

Vanaf 16 jaar mag een medewerker alcohol schenken en verkopen. Zelf drinken mag pas vanaf 18 jaar. Een leidinggevende in een horecabedrijf moet minstens 21 jaar zijn en een Verklaring Sociale Hygiëne hebben. Een 17-jarige kan dus wel achter de bar staan, maar niet als leidinggevende op de vergunning. Meer daarover staat bij Ondernemersplein over alcohol verkopen.

Werktijden voor 13- en 14-jarigen

Kinderen van 13 en 14 werken niet op schooldagen. Op andere dagen en in de vakantie gelden deze grenzen:

• Per dag: maximaal 7 uur, op dagen zonder school en in de vakantie.

• Per schoolweek: maximaal 12 uur.

• Per vakantieweek: maximaal 35 uur, verdeeld over maximaal 5 dagen.

• Tijden: tussen 07:00 en 19:00. Onder voorwaarden mag het tot 20:00.

• Rust: minstens 14 uur aaneengesloten per dag.

• Vakantie: maximaal 4 vakantieweken per jaar, waarvan maximaal 3 aaneengesloten.

• Zondag: mag onder voorwaarden: de zaterdag ervoor is vrij en de jongere heeft minstens 5 zondagen per 16 weken vrij.

Bron: Arboportaal, werktijden voor 13-, 14- en 15-jarigen.

Werktijden voor 15-jarigen

Een 15-jarige mag ook op schooldagen werken, maar kort. Dit zijn de grenzen:

• Per schooldag: maximaal 2 uur.

• Per dag zonder school en per vakantiedag: maximaal 8 uur.

• Per schoolweek: maximaal 12 uur.

• Per vakantieweek: maximaal 40 uur.

• Dagen: maximaal 5 per week.

• Tijden: tussen 07:00 en 19:00, onder voorwaarden tot 20:00. In de vakantie tot 21:00.

• Rust: minstens 12 uur aaneengesloten per dag.

• Vakantie: maximaal 6 vakantieweken per jaar, waarvan maximaal 4 aaneengesloten.

• Zondag: mag als de zaterdag ervoor vrij is en de jongere minstens 5 zondagen per 16 weken vrij heeft.

Tot hoe laat mag een 15-jarige werken in de horeca?

Een 15-jarige mag tot 19:00 werken, onder voorwaarden tot 20:00 en in de vakantie tot 21:00. In de horeca komt daar de alcoholregel bij: omdat een 15-jarige niet mag werken waar alcohol wordt geschonken, is de keuken voor deze leeftijd de gebruikelijke plek. Een avonddienst achter de bar of in de bediening kan dus niet, ook niet vóór 19:00.

Bron: Arboportaal, werktijden voor 13-, 14- en 15-jarigen.

Werktijden voor 16- en 17-jarigen

Vanaf 16 jaar mag een jongere bijna elk werk in de horeca doen, maar de werktijden blijven korter dan voor volwassenen:

• Per dienst: maximaal 9 uur.

• Per week: maximaal 45 uur.

• Per 4 weken: maximaal 160 uur, gemiddeld 40 uur per week.

• Nacht: niet tussen 23:00 en 06:00.

• Rust: minstens 12 uur per dag, met daarin de periode van 23:00 tot 06:00, en minstens 36 uur aaneengesloten per week.

• Pauze: wie langer dan 4,5 uur werkt, heeft recht op 30 minuten pauze. Die mag ook in twee keer een kwartier.

In de horeca is vooral de nachtgrens een punt van aandacht. Sluit je zaak om 01:00, dan moet een 17-jarige om 23:00 klaar zijn. Plan de afsluitdienst daarom bij iemand van 18 of ouder. Meer over de pauzeregels staat in onze blog over pauze tijdens werk.

Bronnen: Rijksoverheid, werktijden voor 16- en 17-jarigen en Rijksoverheid, pauze voor 16- en 17-jarigen.

Wat verdient een jongere in de horeca?

Voor 13- en 14-jarigen geldt geen wettelijk minimumloon: het loon spreek je samen af. Vanaf 15 jaar heeft een jongere recht op het wettelijk minimumjeugdloon. Valt je zaak onder de horeca-cao, dan geldt de loontabel uit die cao als die hoger is. Hoe het minimumjeugdloon per leeftijd werkt, lees je in onze uitleg over het minimumjeugdloon.

Jongeren inplannen in je rooster

Werk je met een gemengd team van scholieren en volwassenen, dan helpt het om bij het plannen vier dingen vast te houden:

• Leeftijd per medewerker: een 15-jarige die 16 wordt, mag vanaf die dag achter de bar en tot 23:00 werken. Houd verjaardagen bij, zodat je het rooster op tijd aanpast.

• Schooldagen apart: plan 13- en 14-jarigen niet op schooldagen en 15-jarigen maximaal 2 uur op een schooldag.

• Plekken zonder alcohol: zet jongeren onder de 16 alleen in op plekken waar geen alcohol wordt geschonken, zoals de keuken.

• Afsluiten na 23:00: plan een afsluitdienst die na 23:00 doorloopt alleen bij medewerkers van 18 jaar of ouder.

In Shiftbase zie je per medewerker de ingeplande uren per dag en per week, zodat je de grenzen per leeftijd snel naloopt voordat je het rooster publiceert. Hoe dat werkt in een horecazaak, lees je bij personeelsplanning voor de horeca.